Μία από τις πιο εμβληματικές προσωπικότητες του σύγχρονου ντιζάιν, αλάνθαστος, εκλεκτικός και ριζοσπαστικός, ο σχεδιαστής Tom Dixon μετέτρεψε τις πρώτες ύλες σε εκφραστική γλώσσα και τη διαδικασία του σχεδιασμού σε μορφή αφήγησης. Tιμημένος το 2000 με τον τίτλο OBE από τη βασίλισσα Ελισάβετ, o Tom Dixon θεωρείται ο πιο επιτυχημένος Βρετανός σχεδιαστής προϊόντων. Έχει καταπιαστεί με τα πάντα, από εστιατόρια και ξενοδοχεία έως τσαγιέρες, φωτιστικά, καρέκλες και κεριά, υνεργαζόμενος με οίκους όπως οι Cappellini και Vitra.
Η διαδρομή του είναι ασυνήθιστη: από μπασίστας και διαχειριστής νυχτερινών κέντρων, έγινε οξυγονοκολλητής και άρχισε να δημιουργεί έπιπλα και αντικείμενα από καθίσματα παλαιών αυτοκινήτων, μια ενασχόληση που γρήγορα εξελίχθηκε σε επαγγελματική πορεία, χωρίς να διαθέτει τυπική εκπαίδευση στον σχεδιασμό. Διετέλεσε καλλιτεχνικός διευθυντής του Habitat, αναβίωσε την Artek, ενώ έργα του ανήκουν στις μόνιμες συλλογές του V&A και του MoMA.
Τον γνώρισα πριν από χρόνια, όταν στο μικρό του εργαστήριο στην Portobello Road κατασκεύαζε πολυθρόνες για pop-up clubs όπου ήταν και DJ. Φορούσε φόρμες εργασίας, τα χέρια και το πρόσωπό του ήταν γεμάτα λάδια. “Πάντα μου άρεσε να δημιουργώ πράγματα, είτε πρόκειται για μουσική είτε για φαγητό και έπιπλα. Η κατασκευή ήταν η χαρά μου, πολύ πριν γίνω επιχειρηματίας. Ακόμα και σήμερα προτιμώ να βρίσκομαι στα εργαστήρια παραγωγής, παρά στο γραφείο. Εκεί γεννιούνται οι περισσότερες ιδέες”, τονίζει.
Η καραντίνα άλλαξε τη διαδρομή
“Πέρασα μεγάλο μέρος της καραντίνας στο Sussex, σε ένα τεράστιο βιομηχανικό θερμοκήπιο. Εκεί, μόνος μου, καλλιεργώντας και φτιάχνοντας πράγματα χωρίς εμπορικό κίνητρο, επέστρεψα στα βασικά. Ήταν απελευθερωτικό να δουλεύω με τα χέρια μου, βρώμικα όπως πάντα, μακριά από βοηθούς και συνεχείς ερωτήσεις. Αυτή η εμπειρία διαμόρφωσε όσα ακολούθησαν στη δουλειά μου” εξηγεί ο Tom Dixon. Είναι θετικό που οι άνθρωποι σήμερα έρχονται πιο κοντά στην πηγή της παραγωγής. Για χρόνια ο σχεδιασμός γινόταν μακριά από το εργοστάσιο. Τώρα, χάρη στην ψηφιοποίηση, η παραγωγή μπορεί να μεταφερθεί ακόμη και στο σπίτι ή στο γκαράζ μας. Όπως οι μουσικοί ηχογραφούν πια στο υπνοδωμάτιό τους, έτσι και οι σχεδιαστές μπορούν να πειραματίζονται χωρίς τεράστιες επενδύσεις”.
O εκφραστικός μινιμαλισμός του Tom Dixon
“Μου αρέσει να φτάνω στην ουσία ενός αντικειμένου χωρίς περιττές επιπλοκές. Τα πιο επιτυχημένα έργα είναι αυτά που είναι ακριβώς ό,τι δηλώνουν: ένα φωτιστικό που μοιάζει με φωτιστικό, μια καρέκλα που μοιάζει με καρέκλα. Το αποκαλώ ‘εκφραστικό μινιμαλισμό’: η μορφή να είναι καθαρή αλλά ταυτόχρονα παιχνιδιάρικη, σχεδόν καρτουνίστικη, με χιούμορ και υπερβολή. Αυτό κάνει τα αντικείμενα διαχρονικά, ικανά να αντέξουν γενιές χωρίς να υποκύπτουν στη μόδα”.
Ανάμεσα στα αγαπημένα έργα του Tom Dixon ξεχωρίζει την καρέκλα “Pylon”, ένα πείραμα στην ελαφρότητα που του έμαθε δομική μηχανική, και την πιο πρόσφατη “Hydro”, που απαίτησε προηγμένη τεχνολογία. “Ο σχεδιαστής πάντα φοβάται ότι δεν θα ξαναφτιάξει κάτι τόσο επιτυχημένο όσο στο παρελθόν. Όμως κάθε νέα καρέκλα, κάθε νέο αντικείμενο, είναι μια διαφορετική πρόκληση”.
Ο Tom Dixon είναι γνωστός για την άμεση σχέση του με τα υλικά. “Το μέταλλο για μένα είναι ευέλικτο υλικό: μπορείς να το κόψεις, να το λυγίσεις, να το συγκολλήσεις ξανά. Αυτό δεν γίνεται με το ξύλο ή την κεραμική. Ο χάλυβας ήταν η μεγάλη μου αποκάλυψη, αλλά πλέον με ελκύει το γυαλί, ο φελλός, ακόμη και το μυκήλιο. Δεν είναι νέα υλικά, αλλά τα εξερευνούμε με καινούριους τρόπους” επισημαίνει ο σχεδιαστής.
“Η ομορφιά του ντιζάιν είναι ότι δεν είναι μονοδιάστατο, είναι μια μαγική σκόνη που μπορείς να τη ρίξεις σε οτιδήποτε: μια καρέκλα, ένα εστιατόριο, έναν ανεμόμυλο. Όσο μαθαίνεις να βελτιώνεις πράγματα, να τα κάνεις πιο βιώσιμα, πιο προσιτά, πιο στιβαρά, τόσο ανοίγονται νέες προκλήσεις. Δεν έχω ασχοληθεί με ηλεκτρονικά· τώρα συνεργαζόμαστε με μια εταιρεία ηλεκτρικών αυτοκινήτων. Για μένα, κάθε φορά μετράει η επόμενη περιπέτεια” καταλήγει ο Tom Dixon.
Φωτογραφίες Tom Dixon Studio
Η συνέντευξη του Tom Dixon στην Νταϊάνα Σαλεβουράκη δημοσιεύεται στο MAISON & DECORATION Φθινόπωρο 2025.
